Logo Header

Dạng 1: Tìm quy luật của dãy số Toán nâng cao lớp 4

Dạng 1: Tìm quy luật của dãy số Toán nâng cao lớp 4

Dạng bài tập tìm quy luật của dãy số là một phần quan trọng trong chương trình Toán nâng cao lớp 4. Đây là cơ hội để các em học sinh rèn luyện tư duy logic, khả năng quan sát và phân tích.

Tại loigiai.com.vn, chúng tôi cung cấp các bài giảng chi tiết, bài tập đa dạng và lời giải dễ hiểu, giúp các em học sinh nắm vững kiến thức và tự tin giải quyết các bài toán về dãy số.

Viết tiếp ba số hạng của dãy số sau: a) 1 ; 2 ; 3 ; 5 ; 8 ; 13 ;….b) 0; 2; 4; 6; 12; 22; …..Viết tiếp ba số hạng vào dãy số sau: 1 ; 2 ; 6 ; 24 ; ….

Phương pháp giải:

Để giải được loại toán này, ta cần xác định quy luật của dãy số. Các quy luật thường gặp của dãy số là:

1. Mỗi số hạng (kể từ số hạng thứ hai) bằng số hạng đứng liền trước nó cộng (hoặc trừ) với cùng một số tự nhiên.

2. Mỗi số hạng (kể từ số hạng thứ hai) bằng số hạng đứng liền trước nó nhân (hoặc chia) với cùng một số tự nhiên khác 0.

3. Mỗi số hạng (kể từ số hạng thứ ba) bằng tổng của 2 số hạng đứng liền trước nó.

4. Mỗi số hạng (kể từ số hạng thứ tư) bằng tổng của 3 số hạng đứng liền trước nó.

5. Mỗi số hạng (kể từ số hạng thứ hai) bằng số hạng đứng liền trước nó cộng với số chỉ thứ tự của số hạng đó rồi cộng với cùng một số tự nhiên.

6. Mỗi số hạng (kể từ số hạng thứ ba) bằng tích của 2 số hạng đứng liền trước nó.

7. Mỗi số hạng (kể từ số hạng thứ tư) bằng tích của 3 số hạng đứng liền trước nó.

8. Mỗi số hạng (kể từ số hạng thứ hai) bằng số hạng đứng liền trước nó nhân với số chỉ thứ tự của số hạng đó.

9. Mỗi số hạng bằng số chỉ thứ tự của số hạng đó nhân với số liền sau của số thứ tự.

10. Mỗi số hạng (kể từ số hạng thứ hai) bằng số hạng đứng liền trước nó nhân với một số tự nhiên d rồi nhân với số chỉ thứ tự của số hạng đó.

Ví dụ 1:Viết tiếp ba số hạng của dãy số sau:

a) 1 ; 2 ; 3 ; 5 ; 8 ; 13 ;….

b) 0; 2; 4; 6; 12; 22; …..

c) 2 ; 7 ; 13 ; 20 ; …..

Bài giải

Lời giải câu a

Nhận xét:

  • Số hạng thứ ba của dãy số là: 3 = 1 + 2
  • Số hạng thứ tư của dãy số là 5 = 2 + 3
  • Số hạng thứ năm của dãy số là 8 = 3 + 5 

Vậy quy luật của dãy số là: Mỗi số hạng (kể từ số hạng thứ ba) bằng tổng của hai số hạng đứng liền trước nó.

Áp dụng quy luật này, ta có các số hạng tiếp theo là:

8 + 13 = 21

13 + 21 = 34

21 + 34 = 55

Vậy ta được dãy số là: 1, 2, 3, 5, 8, 13, 21, 34, 55

Lời giải câu b

  • Số hạng thứ tư của dãy số là: 6 = 0 + 2 + 4
  • Số hạng thứ năm của dãy số là 12 = 2 + 4 + 6
  • Số hạng thứ sáu của dãy số là 22 = 4 + 6 + 12

Vậy quy luật của dãy số là: Mỗi số hạng (kể từ số hạng thứ tư) bằng tổng của 3 số hạng đứng liền trước nó.

Áp dụng quy luật này ta có:

  • Số hạng thứ bảy là 6 + 12 + 22 = 40
  • Số hạng thứ tám là 12 + 22 + 40 = 74
  • Số hạng thứ chín của dãy số là 22 + 40 + 74 = 136

Dãy số đã cho còn viết là: 0; 2; 4; 6; 12; 22; 40 ; 74 ; 136 ; …..

Lời giải câu c

Ta có:

7 = 2 + 2 + 3

13 = 7 + 3 + 3

20 = 13 + 4 + 3

Quy luật: Mỗi số hạng (kể từ số hạng thứ hai) bằng số hạng đứng liền trước nó cộng với số chỉ thứ tự của số hạng đó rồi cộng với 3.

  • Số hạng thứ năm là: 20 + 5 + 3 = 28
  • Số hạng thứ sáu là: 28 + 6 + 3 = 37
  • Số hạng thứ bảy là 37 + 7 + 3 = 47

Dãy số đã cho còn viết là 2 ; 7 ; 13 ; 20 ; 28 ; 37 ; 47 ; …..

Ví dụ 2: Viết tiếp ba số hạng vào dãy số sau: 1 ; 2 ; 6 ; 24 ; ….

Bài giải

Nhận xét: 

  • Số hạng thứ hai của dãy số là: 2 = 1 x 2
  • Số hạng thứ ba của dãy số là: 6 = 2 x 3
  • Số hạng thứ tư của dãy số là: 24 = 6 x 4

Quy luật: Mỗi số hạng (kể từ số hạng thứ hai) bằng số đứng liền trước nó nhân với số chỉ thứ tự của số hạng đó.

Vậy các số tiếp theo là:

24 x 5 = 120

120 x 6 = 720

720 x 7 = 5040

Dãy số đã cho còn viết là: 1; 2 ; 6; 24 ; 120 ; 720 ; 5040 ; …

Ví dụ 3:Tìm số hạng thứ 50 của dãy số sau:

a) 1 ; 4 ; 7 ; 10 ; …..

b) …. ; 390 ; 395 ; 400 (biết dãy số có 80 số hạng)

Bài giải

Lời giải câu a

Nhận xét:

  • Số hạng thứ hai của dãy số là: 4 = 1 + 3 x (2 – 1)
  • Số hạng thứ ba của dãy số là: 7 = 1 + 3 x (3 – 1)
  • Số hạng thứ tư của dãy số là: 10 = 1 + 3 x (4 – 1)

……

  • Số hạng thứ n của dãy số là: 1 + 3 x (n – 1)

Vậy số hạng thứ 50 của dãy số là: 

1 + 3 x (50 – 1) = 148

Lời giải câu b

Quy luật: 

  • Số thứ 80 của dãy số là 400 = 80 x 5
  • Số thứ 79 của dãy số là 395 = 79 x 5
  • Số thứ 78 của dãy số là 390 = 78 x 5 

…… 

  • Số thứ n của dãy số là n x 5

Vậy số hạng thứ 50 của dãy số là 50 x 5 = 250

Bài tập áp dụng:

Bài 1 :

Viết thêm 2 số tiếp theo vào dãy số sau:

1 ; 2 ; 3 ; 6 ; 11 ; 20 ; 37; ……. ; ………

Xem lời giải >>
Bài 2 :

Viết thêm 2 số hạng tiếp theo của dãy số của dãy số:

2 ; 3 ; 5 ; 8 ; 12 ; 17 ; 23 ; ……; ………

Xem lời giải >>
Bài 3 :

Viết thêm 2 số hạng tiếp theo của dãy số:

a) 1 ; 3 ; 7 ; 15 ; 31 ; 63 ; …… ; ……..

b) 3 ; 8 ; 15 ; 24 ; 35 ; 48 ; ….. ; …….

Xem lời giải >>
Khai Phá Tiềm Năng Toán Lớp 4: Hiểu Sâu, Đột Phá Điểm Số! Sẵn sàng khai phá tối đa tiềm năng môn Toán lớp 4 của con bạn? Khám phá ngay Dạng 1: Tìm quy luật của dãy số Toán nâng cao lớp 4 – nội dung đột phá trong chuyên mục giải bài toán lớp 4 trên nền tảng soạn toán của chúng tôi! Với bộ toán tiểu học bài tập được biên soạn chuyên sâu, bám sát chặt chẽ chương trình sách giáo khoa hiện hành, đây chính là "chìa khóa" giúp các em học sinh lớp 4 tối ưu hóa quá trình ôn luyện. Phương pháp tiếp cận trực quan sẽ giúp các em củng cố toàn diện kiến thức, từ đó đạt được hiệu quả học tập vượt trội!

Dạng 1: Tìm quy luật của dãy số Toán nâng cao lớp 4 - Tổng quan

Dạng bài tập này yêu cầu học sinh phải xác định được mối liên hệ giữa các số hạng trong dãy để dự đoán số hạng tiếp theo. Quy luật có thể là cộng, trừ, nhân, chia, hoặc một quy luật phức tạp hơn kết hợp nhiều phép toán. Việc nắm vững các quy luật cơ bản và luyện tập thường xuyên là chìa khóa để thành công trong dạng bài này.

Các loại quy luật dãy số thường gặp

  1. Quy luật cộng: Mỗi số hạng sau bằng số hạng trước cộng với một số cố định. Ví dụ: 2, 5, 8, 11,... (cộng 3)
  2. Quy luật trừ: Mỗi số hạng sau bằng số hạng trước trừ đi một số cố định. Ví dụ: 10, 7, 4, 1,... (trừ 3)
  3. Quy luật nhân: Mỗi số hạng sau bằng số hạng trước nhân với một số cố định. Ví dụ: 1, 2, 4, 8,... (nhân 2)
  4. Quy luật chia: Mỗi số hạng sau bằng số hạng trước chia cho một số cố định. Ví dụ: 64, 32, 16, 8,... (chia 2)
  5. Quy luật kết hợp: Quy luật có thể kết hợp nhiều phép toán, ví dụ: cộng và nhân, trừ và chia.
  6. Quy luật đặc biệt: Một số dãy số có quy luật đặc biệt, ví dụ: dãy số Fibonacci (1, 1, 2, 3, 5, 8,...), dãy số chính phương (1, 4, 9, 16,...).

Phương pháp giải bài tập tìm quy luật dãy số

  1. Bước 1: Quan sát dãy số: Xem xét các số hạng trong dãy để tìm ra mối liên hệ ban đầu.
  2. Bước 2: Tìm hiệu hoặc thương giữa các số hạng liên tiếp: Tính hiệu (trừ) hoặc thương (chia) giữa các số hạng liền kề để xem có sự ổn định hay không.
  3. Bước 3: Xác định quy luật: Dựa vào kết quả ở bước 2, xác định quy luật của dãy số.
  4. Bước 4: Kiểm tra quy luật: Áp dụng quy luật vừa tìm được để kiểm tra xem nó có đúng với tất cả các số hạng trong dãy hay không.
  5. Bước 5: Tìm số hạng tiếp theo: Sử dụng quy luật để tính số hạng tiếp theo của dãy.

Ví dụ minh họa

Ví dụ 1: Tìm số hạng tiếp theo của dãy số: 3, 6, 9, 12,...

Giải:

  • Hiệu giữa các số hạng liên tiếp là: 6 - 3 = 3; 9 - 6 = 3; 12 - 9 = 3.
  • Vậy quy luật của dãy số là cộng 3.
  • Số hạng tiếp theo là: 12 + 3 = 15.

Ví dụ 2: Tìm số hạng tiếp theo của dãy số: 2, 4, 8, 16,...

Giải:

  • Thương giữa các số hạng liên tiếp là: 4 / 2 = 2; 8 / 4 = 2; 16 / 8 = 2.
  • Vậy quy luật của dãy số là nhân 2.
  • Số hạng tiếp theo là: 16 x 2 = 32.

Bài tập luyện tập

  1. Tìm số hạng tiếp theo của dãy số: 1, 4, 7, 10,...
  2. Tìm số hạng tiếp theo của dãy số: 27, 24, 21, 18,...
  3. Tìm số hạng tiếp theo của dãy số: 1, 3, 9, 27,...
  4. Tìm số hạng tiếp theo của dãy số: 64, 32, 16, 8,...

Lời khuyên

Để học tốt dạng bài tập này, các em học sinh cần:

  • Nắm vững các phép toán cơ bản (cộng, trừ, nhân, chia).
  • Luyện tập thường xuyên với nhiều dạng bài tập khác nhau.
  • Rèn luyện tư duy logic và khả năng quan sát.
  • Hỏi thầy cô hoặc bạn bè khi gặp khó khăn.

loigiai.com.vn hy vọng với những kiến thức và bài tập trên, các em học sinh sẽ tự tin hơn khi giải quyết các bài toán về dạng 1: Tìm quy luật của dãy số Toán nâng cao lớp 4.

Sự Cứu Rỗi Của Thánh Nữ: Phân Tích Tâm Lý Tội Phạm Độc Đáo Của Keigo Higashino | loigiai.com.vn

Sự Cứu Rỗi Của Thánh Nữ: Phân Tích Tâm Lý Tội Phạm Độc Đáo Của Keigo Higashino | loigiai.com.vn

Khám phá 'Sự Cứu Rỗi Của Thánh Nữ' của Higashino Keigo - một vụ án mạng phức tạp, xoay quanh những bí mật đen tối và góc khuất tâm lý. Đọc ngay để hiểu rõ hơn về sự thật rùng rợn!

Phân dạng: Thế giới hình học vô tận và kỳ diệu | loigiai.com.vn

Phân dạng: Thế giới hình học vô tận và kỳ diệu | loigiai.com.vn

Khám phá thế giới phân dạng, từ hình học trừu tượng đến ứng dụng trong nghệ thuật và tự nhiên. Tìm hiểu cách phân dạng tạo ra vẻ đẹp vô hạn!

Paradox: Khám phá những mâu thuẫn kỳ thú và ý nghĩa sâu xa | loigiai.com.vn

Paradox: Khám phá những mâu thuẫn kỳ thú và ý nghĩa sâu xa | loigiai.com.vn

Bạn đã bao giờ gặp một điều nghe có vẻ vô lý nhưng lại chứa đựng sự thật? Khám phá thế giới Paradox - những mâu thuẫn thú vị giúp bạn nhìn nhận cuộc sống dưới một góc độ mới lạ. Đọc ngay!

Review 'Tên của trò chơi là bắt cóc': Góc nhìn độc đáo về thế giới tội phạm | loigiai.com.vn

Review 'Tên của trò chơi là bắt cóc': Góc nhìn độc đáo về thế giới tội phạm | loigiai.com.vn

Khám phá 'Tên của trò chơi là bắt cóc' - cuốn sách hấp dẫn đưa bạn vào thế giới ngầm đầy rẫy những kẻ ác. Đánh giá chi tiết, phân tích sâu sắc và lý do bạn nên đọc ngay!

Bài Tập Toán Lớp 1 Cực Khó: Lời Giải Chi Tiết & Bí Quyết Phụ Huynh | loigiai.com.vn

Bài Tập Toán Lớp 1 Cực Khó: Lời Giải Chi Tiết & Bí Quyết Phụ Huynh | loigiai.com.vn

Tìm lời giải chi tiết cho các bài tập toán lớp 1 khó nhất! Hướng dẫn phụ huynh cách hỗ trợ con học toán hiệu quả, tạo hứng thú và đạt kết quả tốt nhất. Khám phá các mẹo học tập thông minh!

Dữ liệu tử thần: Bảo vệ thông tin cá nhân trước những nguy cơ tiềm ẩn | loigiai.com.vn

Dữ liệu tử thần: Bảo vệ thông tin cá nhân trước những nguy cơ tiềm ẩn | loigiai.com.vn

Review sách 'Dữ liệu tử thần' của Jeffery Deaver. Khám phá cách tội phạm sử dụng thông tin cá nhân và học cách bảo vệ dữ liệu của bạn ngay hôm nay!